'Basic Mephisto' - © Copyright

Het 42ste Smaldeel

 Picture of the battlefield region - © Copyright

Het is op 23 september 1914 wanneer een bemanning van het 3de Smaldeel de eerste luchtfoto’s aflevert gedurende de grote oorlog. De fotografische luchtverkenning ziet het daglicht.

 Various camera's used during WWI - © Copyright

Zeer spoedig krijgt het 7de Smaldeel de fotoverkenning als specifieke opdracht. Zij brengt fotonegatieven terug die van zeer grote tactische waarde blijken te zijn voor de geallieerde hoofdkwartieren.

Houthem group Jacques de Meeus Houthem group Jacques de Meeus - © Copyright
Houthem group Roger Le Sergeant d'Hendecourt Houthem group Roger Le Sergeant d'Hendecourt - © Copyright
Houthem group Charles Kervyn de Lettenhove Houthem group Charles Kervyn de Lettenhove - © Copyright
Houthem group Charles Coomans Houthem group Charles Coomans - © Copyright
 Roger Le Sergeant d'Hendecourt and his pilot - © Copyright

Meerdere vliegtuigtypes passeren de revue in het smaldeel: Farman 40 (MF-40), Georges MELIS (GM-2), 10 Farman (MF-30); Avro 504 en de De Havilland DH-4 in 1919.

Avro 504N Avro 504N - © Copyright
Farman MF30 Farman MF30 - © Copyright
Farman-Nelis GN2 Farman-Nelis GN2 - © Copyright
de Havilland DH-4 de Havilland DH-4 - © Copyright
 de Havilland DH9 wearing the 'Mephisto' - © Copyright

De ‘duivel’ verschijnt voor het eerst in 1919 op de De Havilland DH-9 van het 1ste Smaldeel. Dit smaldeel wordt ontbonden in 1924 en wordt het 7de Smaldeel van de 2de Groep Bis maar behoudt het embleem van de ‘duivel’. In januari 1926 neemt het 7de Smaldeel van de 4de Groep van het 1ste Regiment van de Luchtvaart (7/IV/1) het embleem van de Mephisto over.

 Fairey-Fox VI R in flight - © Copyright

Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog is het smaldeel in Goetsenhoven gestationeerd en is het uitgerust met acht Fairey-Fox VI R en één Morane MS-236 en is het aangehecht aan het VII Legerkorps.

 Morane Saulnier MS-236 - © Copyright

Op 10 mei 1940 bereikt het smaldeel zonder hindernissen zijn vliegveld voor ontplooiing in Lonzée. ’s Anderendaags worden twee verkenningsopdrachten uitgevoerd. Vanaf 13 mei begint de lange en langzame terugtocht met een halte in Piéton (een ander reservevliegveld). Van daaruit worden nog enkele zendingen uitgevoerd en vervolgens bereiken ze Monnay via Valenciennes en Tours. De laatste zending bestaat erin een boodschap te brengen naar het omsingelde Belgische Leger. Wanneer ze geraakt worden door het vijandelijk geschut, slaagt de bemanning erin om in Oostende te landen.

 Belgian pilots in the Royal Air Force during WWII - © Copyright

Meerdere piloten bereiken Engeland waar ze de strijd verder zetten in de schoot van de Royal Air Force. Ze geven eens te meer blijk van indrukwekkende moed. Helaas zullen velen dit met hun leven bekopen.

 83rd Anglo Belgian Group Wahn (Cologne) - © Copyright

In juni 1953 worden vier Belgische piloten gemuteerd naar de 83ste Brits-Belgische Groep in Wahn (Keulen). Ze integreren zich in No 2 RAF Squadron waar ze zich snel kunnen familiariseren met hun nieuw vliegtuig, de Republic F-84E 'Thunderjet'. Op dat ogenblik gaat het enkel om visuele verkenning.

 RAF 2 Sqn aircraft marking - © Copyright

Op 15 oktober van dit jaar vormen ze de 'C' Flight van de Nr 2 RAF Squadron, uitsluitend samengesteld uit Belgische piloten.

 Camera mounted in the left wingtip of a F-84G - © Copyright

Vanaf november komen de eerste F-84G 'Thunderjet' toe die performanter zijn dan zijn voorganger maar nog steeds niet uitgerust zijn met camera’s. Men moet wachten tot einde 1954 vooraleer men een camera gemonteerd heeft in de linker tiptank. Acht vliegtuigen krijgen de modificatie.

 'Mephisto' - © Copyright

Op 15 september 1954 ziet het 42ste Smaldeel, nog steeds gebaseerd in Wahn, officieel het daglicht en de CO, majoor vlieger Maricq, kiest de 'Mephisto' als embleem.

 Rf-84F on apron in Wahn - © Copyright

In augustus 1955 is er de lang verwachte komst van de RF-84F 'Thunderflash'. Het is een echt verkenningsvliegtuig, uitgerust met zes camera’s in de neus die voorzien is van acht vensters. Dit laat toe de configuratie aan te passen aan de zending. Het 42ste ontvangt zo 34 toestellen.

 RF-84F on apron at Brustem Air Base - © Copyright

Er volgt een opeenvolging van verhuizen: Mephisto verlaat Wahn in juli 1957 en verblijft in Brustem tot november 1960. Vervolgens, na een korte passage in Beauvechain tot april 1963, zet het smaldeel zijn koffers neer in Bierset tot in september 1971.

Het smaldeel neemt deel aan vele NAVO oefeningen zoals de ‘Royal Flush’ en weet zich daarbij te onderscheiden.

RF-84F in low level formation Wahn period RF-84F in low level formation Wahn period - © Copyright
RF-84F taxiing in Brustem Air Base RF-84F taxiing in Brustem Air Base - © Copyright
RF-84F on apron at Beauvechain Air Base RF-84F on apron at Beauvechain Air Base - © Copyright
RF-84F landing at Bierset Air Base RF-84F landing at Bierset Air Base - © Copyright
RF-84F in low level flight RF-84F in low level flight - © Copyright
RF-84F prepared for flight RF-84F prepared for flight - © Copyright
RF-84F on apron at Bierset Air Base RF-84F on apron at Bierset Air Base - © Copyright
Line of Recce aircraft during Royal Flush 1970 Deelen Air Base Line of Recce aircraft during Royal Flush 1970 Deelen Air Base - © Copyright
Royal Flush RF-84F in flight with 1 RF-104G and 1 Hunter Royal Flush RF-84F in flight with 1 RF-104G and 1 Hunter - © Copyright
 Mirage 5 BR's in close formation - © Copyright

Die datum luidt ook het einde van de periode op 'Thunderflash' in en het 42ste verhuist naar Florennes waar ze een transitie ondergaat op 'Mirage 5 BR' als onderdeel van de 2de Tactische Wing.

 Mirage 5BR in flight - © Copyright

Het verblijf tussen Samber en Maas duurt tot november 1988 waarna er opnieuw naar Bierset verhuisd wordt om deel uit te maken van de 3de Tactische Wing; in die periode slaat het 1ste Smaldeel de weg naar Florennes in om de transitie naar 'F-16' te ondernemen.

 42 Sqn Ace Guard particicipation - © Copyright

Tijdens de eerste Golfoorlog in 1990-1991 en ondanks het feit dat het 42ste geen deel uitmaakt van de Ace Mobile Force (AMF), levert het smaldeel een significante bijdrage aan de inspanning van de Belgische Luchtmacht in Turkije, dit zowel met personeel als vliegtuigen.

Mirage 5 BR and BA above Türkiye Mirage 5 BR and BA above Türkiye - © Copyright
Mirage 5 BR and BA during Ace Guard 1991 mission Mirage 5 BR and BA during Ace Guard 1991 mission - © Copyright
 Mirage 5 BD04 'Mephisto' landing - © Copyright

Met het opdoeken van het Achtste in september 1991, ziet het 42ste het takenpakket uitbreiden met dat van jachtbommenwerper terwijl het de opdracht van verkenning behoudt. Omdat samen met de ontbinding van het Achtste Smaldeel de Operational Conversion Course verdwenen is, moet het ook de conversie van jong gebrevetteerde piloten op zich nemen. Het 42ste converteert zo vele jonge piloten in afwachting van hun transitie op 'F-16'. De OCU 'F-16' heeft het in die periode druk met het opleiden van de piloten van het 1ste en het 2de Smaldeel.

 Mirage 5 BR26 'That's all folks" - © Copyright

Ten gevolge van een drastische herstructurering in december 1993 verdwijnen het 42ste Smaldeel en de 'Mephisto' tezamen met de 'MIRAGE 5B' uit de inventaris van de Luchtmacht.

Met uitzondering van de 1ste Golfoorlog, neemt het smaldeel niet deel aan enig conflict gedurende de ‘koude oorlog’ , maar het levert een bijdrage tot het bewaren van de vrede door deel te nemen aan de NAVO afschrikkingspolitiek tot het einde van de jaren tachtig.

Mirage 5 BR19 TAM 1978 Mirage 5 BR19 TAM 1978 - © Copyright
Mirage 5 BR19 TAM 1986 Mirage 5 BR19 TAM 1986 - © Copyright
Mirage 5 BR22 TAM 1988 Mirage 5 BR22 TAM 1988 - © Copyright
Mirage 5 BR taking-off Mirage 5 BR taking-off - © Copyright
Mirage 5 BR's in close formation close to Dinant City Mirage 5 BR's in close formation close to Dinant City - © Copyright
Mirage 5 BR22 loading Camera's Mirage 5 BR22 loading Camera's - © Copyright
 42 Sqn badge - © Copyright

Embleem

'Mephisto': een sinistere duivel met ontplooide vleugels die danst op een vuurzee. Dankzij zijn verrekijker kan hij waarnemen en de troepen verwittigen.

Geen motto of spreuk bekend.